Nieuws in makkelijke taal: waar lees je het nieuws in eenvoudig Nederlands?

Het korte antwoord

• Kijken: het NOS Journaal in Makkelijke Taal, elke werkdag om 17.00 uur op NPO 1 en daarna op NPO Start. Het duurt ongeveer tien minuten en het is gratis.
• Ook kijken: het NOS Jeugdjournaal, elke avond om 19.00 uur op NPO 3. Het is nieuws voor kinderen, maar het is echt nieuws. De website jeugdjournaal.nl is gratis.
• Lezen: de Start!-krant van Eenvoudig Communiceren, een krant in makkelijk Nederlands op A2 tot B1. In Vlaanderen is er Wablieft, de krant in duidelijke taal. Voor allebei heb je een abonnement nodig.
• Gratis lezen op deze site: nieuwsteksten op B1 en teksten over Nederland op A2, met een woordenlijst en vragen.

Alle bronnen op een rij

Scroll opzij om de hele tabel te zien

Het NOS Journaal in Makkelijke Taal

Sinds september 2024 maakt de NOS elke werkdag een journaal in makkelijke taal. Het komt om 17.00 uur op NPO 1, in plaats van het gewone journaal van vijf uur. De uitzending duurt ongeveer tien minuten. Er zijn minder onderwerpen dan in het gewone journaal. De presentator legt meer uit, gebruikt geen moeilijke woorden en praat rustig. Ook de beelden gaan langzamer.

De NOS maakt dit journaal voor ongeveer 2,5 miljoen mensen in Nederland die moeite hebben met Nederlands. Dat zijn bijvoorbeeld ouderen, mensen die de taal nog leren en mensen die op school moeite hadden met leren. Het begon in 2021 als NOS Nieuws van de Week: één keer per week drie onderwerpen in makkelijke taal, op YouTube en bij regionale omroepen. De NOS maakte het na onderzoek samen met Stichting Lezen en Schrijven. Sinds september 2024 is het journaal er elke werkdag, op tv.

Tip: kijk op NPO Start. Daar kun je de uitzending stoppen en een stukje nog een keer kijken. Hoor je een woord dat je niet kent? Schrijf het op. Vaak hoor je het morgen weer, want in het nieuws komen dezelfde woorden steeds terug.

Het Jeugdjournaal: nieuws voor kinderen, goed voor volwassenen

Het NOS Jeugdjournaal is het nieuws voor kinderen van ongeveer 9 tot 12 jaar. Het bestaat al sinds 1981. Elke avond om 19.00 uur is er een uitzending van ongeveer twintig minuten op NPO 3. Op werkdagen is er ’s ochtends om 8.45 uur ook een korte uitzending.

Het is nieuws voor kinderen, maar de onderwerpen zijn dezelfde als in het gewone journaal. Het verschil: de zinnen zijn korter, en de beelden leggen veel uit. Op jeugdjournaal.nl en in de app kijk je het nieuws ook later. Kijk een item twee keer: de eerste keer voor het verhaal, de tweede keer voor de woorden.

Kranten in makkelijke taal

De Start!-krant (Nederland)

De Start!-krant is een krant in makkelijk Nederlands. Uitgeverij Eenvoudig Communiceren maakt de krant voor mensen die Nederlands leren (NT2) en voor Nederlanders die moeilijk lezen (NT1). Het niveau is A2 tot B1. De krant komt elke maand uit. Bij de krant hoort een lesbrief voor de docent. Een abonnement neem je op eenvoudigcommuniceren.nl. Dezelfde uitgeverij maakt ook boeken in makkelijk Nederlands. Daarover lees je meer op de pagina makkelijk lezen.

Wablieft (Vlaanderen)

Wablieft is de Vlaamse krant in duidelijke taal. De krant bestaat al meer dan 40 jaar. Er is een krant per week en een krant per twee weken, op papier en online. De lezers zijn mensen die moeilijk lezen en mensen die Nederlands leren. In 2023 had de krant ongeveer 5.000 abonnees. In 2024 ging de prijs van de papieren krant omhoog naar 85 euro per jaar. Een online abonnement is er ook. Het Nederlands van Vlaanderen klinkt soms een beetje anders, maar het is dezelfde taal. Kijk op wablieft.be.

Voor scholen: Nieuwsbegrip

Nieuwsbegrip is geen krant, maar een les. Elke week maakt de CED-Groep een les begrijpend lezen over een onderwerp uit het nieuws. De teksten zijn er op vijf niveaus: van groep 4 van de basisschool tot de middelbare school en het mbo. Scholen gebruiken Nieuwsbegrip in de klas, en een school heeft daarvoor een abonnement nodig.

Waarom nieuws in makkelijke taal goed is voor je Nederlands

Nieuws is een goede oefening, om drie redenen. Ten eerste: je weet vaak al waar het over gaat. Het grote nieuws lees je ook in je eigen taal. Daardoor kun je veel woorden raden. Ten tweede: in het nieuws komen dezelfde woorden elke dag terug. De regering, de gemeente, de prijzen, het weer, de verkiezingen. Na een maand ken je ze. Ten derde: de onderwerpen van het nieuws zijn ook de thema’s van het examen KNM. Werk, wonen, gezondheid, onderwijs, geschiedenis en de staatsinrichting (hoe de politiek werkt). Zo leer je de taal en Nederland tegelijk.

Een goede manier: kies één onderwerp per dag. Lees of kijk het eerst in makkelijke taal. Kijk daarna hetzelfde onderwerp in het gewone journaal. Je kent het verhaal al, dus je begrijpt meer dan je denkt. Begrijp je ook in makkelijke taal nog weinig? Begin dan met korte teksten op A2, en kom later terug.

Gratis nieuwsteksten op deze site

Op deze site staan teksten zoals in de krant, maar op niveau. Op B1 zijn er zes teksten over het nieuws en over Nederland. Ze gaan over de wolf, statiegeld, thuiswerken, Nederlands op je werk, de Elfstedentocht en de watersnood van 1953. Een tekst heeft ongeveer 450 tot 700 woorden. Bij elke tekst staan een woordenlijst en vragen met antwoorden, en bij drie teksten ook twee meningen. Zo begint bijvoorbeeld Statiegeld op blikjes en flesjes:

‘Koop je in Nederland een blikje cola of een flesje water, dan betaal je iets extra. Dat extra bedrag staat apart op de kassabon, en het heet statiegeld.’

De teksten zijn Nederlands, maar de uitleg en de knoppen op die pagina’s zijn in het Engels. Tik op een onderstreept woord, dan zie je de betekenis in het Engels.

Is B1 nog te moeilijk? Dan zijn er acht teksten over Nederland op A2, over de thema’s van het examen KNM: werk, wonen, gezondheid, onderwijs en meer. Die pagina’s zijn helemaal in het Nederlands, ook de uitleg. De teksten zijn korter en de zinnen ook.

Meer teksten op B1 en uitleg over het Staatsexamen vind je op de pagina lezen op B1. Alle gratis teksten per niveau staan op Nederlands leren door te lezen.