Te stil in de klas

Wie is wie

• Iryna: komt uit Oekraïne en woont al twee jaar met haar zoon in Nederland. Ze spreekt Nederlands, maar praten met de gemeente of de huisarts vindt ze moeilijk.
• Danylo: de zoon van Iryna, tien jaar. Hij zit in groep 6 van de basisschool.
• Juf Marloes: de juf van groep 6.

Tekst

‘Kunnen we het even hebben over Danylo? Hij is erg stil in de klas.’ Iryna las het bericht van juf Marloes in de schoolapp drie keer. Daaronder stond een tijd voor een tienminutengesprek: donderdag om vier uur. Bij de vorige gesprekken was alles goed geweest.

Iryna en Danylo woonden al twee jaar in Nederland. Zoals elke avond zat Danylo in de keuken strips te tekenen. Toen Iryna dichterbij kwam, legde hij zijn arm over het papier.

‘Is er iets op school?’ vroeg ze. ‘De juf schrijft dat je erg stil bent.’

‘Nee,’ zei Danylo, en hij haalde zijn schouders op.

‘Mag ik je strip zien?’

‘Nee, die is nog niet af.’

Iryna dacht dat zijn strips in het Oekraïens waren, voor zijn vrienden in Oekraïne. Miste hij zijn vrienden zo erg dat hij hier niet gelukkig was? Die nacht sliep ze slecht, want ze was ook bang voor het gesprek zelf. Bij de gemeente en de huisarts knikte ze altijd en zei ze ‘ja’, ook als ze maar de helft begreep. Een vraag stellen voelde als zakken voor een examen.

Op woensdagavond oefende ze zachtjes de vraag die ze aan de juf wilde stellen: ‘Is hij gelukkig?’ Elke keer klonk het slechter. Danylo keek even naar zijn moeder en tekende toen snel verder.

Op donderdag zat Iryna op een klein stoeltje in het lokaal van groep 6. Juf Marloes droeg een rode trui en praatte snel, zo snel dat Iryna haar bijna niet kon volgen. Iryna begreep alleen de woorden ‘achterstand’ en ‘extra hulp’. Ze knikte en zei ‘ja’, en haar gezicht werd warm.

Juf Marloes praatte door, en Iryna zei nog een keer ‘ja’, hoewel ze niet eens wist wat de vraag was. Moest Danylo naar een andere school? Toen verstond Iryna alleen het einde van een vraag: ‘... dan begint hij maandag in het groepje, is dat goed?’

Iryna deed haar mond open voor een derde ‘ja’. Toen dacht ze aan de huisarts, en ze legde haar handen plat op tafel. ‘Kunt u langzamer praten?’ vroeg ze. ‘Ik wil het goed begrijpen.’

Juf Marloes stopte en werd een beetje rood. ‘Sorry, dat zegt mijn klas ook altijd.’ Ze begon opnieuw, nu langzaam.

‘Danylo leest heel goed, maar bij rekenen kent hij de woorden nog niet: breuken, delen, een kwart. Als er alleen getallen staan, gaat het prima. Daarom krijgt hij vanaf maandag twee keer per week extra hulp in een groepje.’

Iryna leunde achterover: het ging dus over breuken. ‘En dat hij zo stil is?’ vroeg ze. ‘Is hij niet gelukkig?’

Juf Marloes glimlachte en haalde een blaadje uit een map. Het was een strip van Danylo over een juf en haar klas. In de wolkjes stonden Nederlandse zinnen als ‘Pak je schrift’ en ‘Even stil, jongens’. Iryna las de zinnen twee keer.

‘Dat zeg ik allemaal, elke dag,’ zei juf Marloes. ‘Na mijn bericht heb ik Danylo gevraagd waarom hij zo stil was. Hij verzamelt in de klas woorden voor zijn strips. Hij is stil omdat hij luistert. Er staan drie spelfouten in deze strip, maar toen hij hem vorige week voorlas, moest de hele klas lachen, ik ook.’

Die avond zat Danylo weer te tekenen, en Iryna ging naast hem zitten. ‘Mag ik je strips zien?’ vroeg ze. ‘Ik wil het goed begrijpen.’ Danylo keek haar lang aan, en toen schoof hij één tekening naar haar toe.

Op de tekening zat een heel kleine moeder op een heel klein stoeltje. Tegenover haar stond een grote juf in een rode trui, met een enorme wolk vol woorden. De moeder had zweetdruppels op haar voorhoofd, en in haar wolkje stond maar één zin: ‘Is hij gelukkig?’

‘Gaat dat over mij?’ vroeg Iryna.

‘Nee,’ zei Danylo. ‘Dat gaat over een heel andere mama.’